इरानी सेनाले गत बुधबार युक्रेनी विमानलाई ‘भूलबस’ छोटो दुरिको हतियार प्रयोग गरेर खसालेको शनिबार स्विकार गरेको छ । उक्त विमानमा १ सय ७६ व्यक्ति सवार थिए । इरानको तर्फबाट आएको यो बयानमा यसलाई ‘मानवीय त्रुटी’ बताइएको छ । बोइंग ७३७ फ्लाइट युक्रेनियन इन्टरनेशनल एयरलाइन्सको थियो । बुधबार उडान भरेको केही समयपछि नै यसलाई तेहरानको बाहिरी इलाकामा खसालिएको थियो । इरानले इराकको अमेरिकी बेसक्याम्पमा मिसाइलमार्फत् हमला गरेको थियो र त्यसको केही घण्टापछि विमानलाई खसालिएको थियो ।

विमानलाई हतियार प्रयोग गरेर खसालिएको भन्ने विभिन्न देशको दाबीलाई इरानले यसअघि अस्विकार गर्दै आएको थियो । अमेरिका र क्यानडाले आफ्नो गोप्य सूचनाको आधारमा इरानले उक्त विमानलाई खसालेको किटान गरेको थियो । उक्त विमान युक्रेनको राजधानी कियभ जाँदै थियो । यसमा १ सय ६७ यात्रु थिए भने चालक दलका ९ सदस्य थिए । उक्त विमानमा इरानका ८२, क्यानडाका १३ र युक्रेनका ११ नागरिक सवार थिए । इरानका राष्ट्रपति हसन रुहानीले ट्वीट गर्दै भनेका छन्, ‘मानवीय त्रुटीका कारण युक्रेनको यात्री विमानमाथि मिसाइल दागियो र १ सय ७६ निर्दोषको ज्यान गयो । कहाँ गल्ती भयो भनेर अहिले अनुसन्धान भइरहेको छ । यो भयावह त्रासदीका लागि जो दोषी छन्, उनीहरुलाई छोडिने छैन । यो विनाशकारी गल्तीका कारण इस्लामिक रिपब्लिक अफ इरानप्रति घोर खेद प्रकट गर्छौं ।

पीडित परिवारप्रति मेरो समवेदना छ ।’ इरानको सेनाले कसरी गर्यो यस्तो गल्ती ? इरानका अनुसार विमानले अप्रत्यासित रुपमा संवेदनशील सैन्य शिविरतर्फ युटर्न लिएको थियो । यसअघि इरानले विमान दुर्घटनाका लागि प्राविधिक गडबडीलाई जिम्मेवार बताएको थियो । इरानको सेनाले आफ्नो बयानमा भनेको छ, ‘विमान रिभोल्युशनरी गार्डस् कोरको बेस नजिकै आएको थियो । यस्तो स्थितीमा मानवीय भूल भयो र विमान खसालियो ।’ रिभोल्युशनरी गार्डले आफ्नो बयानमा भनेको छ, ‘घटनामा जो सुकैको गल्ती भएपनि कानूनी कारवाही हुनेछ । सेनाले अहिले सैनिक दलको अभियानमा व्यापक सुधार गर्नेछ ता कि भविष्यमा यस्तो गल्ती पुनः नदोहोरियोस् ।’

भिडियो हेर्न यहाँ क्लिक गर्नुहोस् । subscribe मा क्लिक गरेपछि सँधै भिडियो हेर्न पाईनेछ । नजिकैको बेल (घण्टि) मा थिचे अपलोड गर्नासाथ पहिलो दर्शक बन्न पाउँनुहुनेछ ।

इरानको सेनाले आफ्नो बयानमा भनेको छ, ‘इराकमा अमेरिकी सैनिक इलाकामा मिसाइल हमलापछि अमेरिकी सेनाको विमान इरानको सीमाको चारैतिर उड्न थालेको थियो । यस्तोमा इरानको सेनाले एरियलमा सैन्य बेसतर्फ एउटा विमान आइरहेको देख्यो । इरानको थुप्रै डिफेन्स सिस्टममा रडारको गतिविधी बढेका थिए । यस्तो स्थितीमा युक्रेनियन इन्टरनेशनल एयरलाइन्स फ्लाइट ७५२ ले तेहरानको इमाम खुमैनी विमानस्थलबाट उडान भर्यो । यति नै बेला गल्तीपूर्वक विमानलाई खसालियो । यो भूलका कारण थुप्रै इरानीसमेत विदेशी नागरिकको ज्यान गयो ।’ इरानमाथि विमान खसालेको जिम्मेवारी लिनका लागि अन्तर्राष्ट्रिय रुपमा दबाब बढ्न थालेको थियो । अमेरिका र उसका सहयोगी देशले गोप्य सूचनाको आधारमा विमान इरानी मिसाइल हमलाको शिकार भएको दाबी गर्न थालेको थियो । इरानले केही घण्टा अघि मात्रै इराकमा अमेरिकी सैन्य इलाकामा मिसाइलमार्फत् हमला गरेका कारण पनि शंका झनै बढ्यो ।

राष्ट्रपति र विदेशमन्त्रीले मागे माफी
समाचार एजेन्सी एएफपीका अनुसार इरानका राष्ट्रपति हसन रुहानीले युक्रेनको विमान खसाल्नुलाई निकै ठूलो त्रासदी भएको बताउँदै जसले गल्ती गरेको छ, उसलाई माफ नगरिने जानकारी दिएका छन् । इरानका विदेशमन्त्री नवाद जरिफले ट्वीटमा खेद प्रकट गरेका छन् । आफ्नो ट्वीटमा उनले भनेका छन्, ‘निकै नै दुःखद । सेनाको सुरुवाती अनुसन्धानमा पत्ता लागे अनुसार यो मानवीय गल्ती थियो जुन अमेरिकाको दुःसाहसका कारण निम्तिएको संकटका बेला घटित भयो । हामी यसका लागि माफी माग्छौं । पीडित पक्षसँग हाम्रो समवेदना छ ।’इरानको तेहरानमा विमान आवतजावतमा रोक किन लगाइएन ?

बुधबार जब इरानले इराकस्थित अमेरिकी सैन्य शिविरमा हमला सुरु गर्यो तब अन्तर्राष्ट्रिय विमानको रुटमा परिवर्तन भएको थियो । अमेरिकाले आफ्नो विमानलाई इरानको हवाई क्षेत्र प्रयोग नगर्न निर्देशन दिएको थियो । थुप्र्रै विशेषज्ञले इरानले तेहरानमा विमान आवतजावतमा रोक किन नलगाएको भन्दै प्रश्न उठाएका छन् । सीएनएनलाई दिएको अन्तर्वार्तामा अमेरिकाका एक अवकाशप्राप्त मेजर जनरल जेम्स मार्क्सले इरानलाई इराकमा अमेरिकी सैन्य इलाकामा मिसाइल हमलापछि आफ्नो हवाई क्षेत्रमा यात्रुवाहक विमानको आवतजावतमा किन रोक लगाइएन भनेर प्रश्न गरेका छन् । मार्क्सले भने, ‘जब तपाईंलाई थाहा थियो कि तनाव चरम स्थितीमा थियो । इरानले इराकमा मिसाइल दागेपछि एयरस्पेस निकै व्यस्त थियो, सबै सतर्क थिए भने यस्तोमा तेहरान विमानस्थलबाट विमान जान दिनु नै निकै नै गैर जिम्मेवारीयुक्त व्यवहार थियो ।’

लाेक कल्याणकारी